Sửa đổi toàn diện Luật Công chứng, đáp ứng yêu cầu của cuộc sống

Chiều ngày 17/6, trong khuôn khổ Chương trình Kỳ họp thứ 7, Quốc hội đã tiến hành phiên họp toàn thể dưới sự chủ trì của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, lắng nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật Công chứng (sửa đổi).

Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Lê Thành Long trình bày Tờ trình của Chính phủ về dự án Luật Công chứng (sửa đổi) - Ảnh: VGP/LS
Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Lê Thành Long trình bày Tờ trình của Chính phủ về dự án Luật Công chứng (sửa đổi) – Ảnh: VGP/LS

Nâng cao chất lượng và tính bền vững của hoạt động công chứng

Trong phần trình bày Tờ trình của Chính phủ về dự án Luật Công chứng (sửa đổi), Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Lê Thành Long cho biết, để thực hiện các chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước và bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật, việc rà soát và hoàn thiện các văn bản pháp luật về công chứng là rất cần thiết.

Tuy nhiên, trong quá trình thực thi Luật Công chứng năm 2014, đã xuất hiện một số hạn chế và bất cập. Các quy định chưa thể hiện rõ mô hình công chứng nội dung, phạm vi công chứng chưa phù hợp, chất lượng đội ngũ công chứng viên (CCV) chưa đồng đều. Một số CCV còn hạn chế về trình độ chuyên môn, tính chuyên nghiệp, thậm chí vi phạm pháp luật và đạo đức hành nghề. Sự phát triển của các tổ chức hành nghề công chứng (TCHNCC) tại một số địa phương còn lúng túng, chưa có định hướng rõ ràng.

Vì vậy, để khắc phục những hạn chế này và thúc đẩy hoạt động công chứng phát triển theo hướng xã hội hóa, ổn định và bền vững, việc xây dựng Luật Công chứng (sửa đổi) là cần thiết.

Tăng thẩm quyền và trách nhiệm của Giám đốc Sở Tư pháp

Theo Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Lê Thành Long, dự thảo Luật Công chứng (sửa đổi) gồm 10 chương, 78 điều, được xây dựng trên cơ sở giữ nguyên 9 điều, sửa đổi 61 điều, giảm bớt 12 điều và bổ sung 9 điều mới.

Một số điểm mới của dự thảo Luật Công chứng (sửa đổi) bao gồm:

  • Xác định công chứng là việc CCV chứng nhận tính xác thực, hợp pháp của giao dịch dân sự bằng văn bản. Việc chứng nhận bản dịch không còn thuộc phạm vi công chứng mà là hoạt động chứng thực chữ ký người dịch.
  • Bổ sung quy định về một số hành vi bị nghiêm cấm đối với CCV, tổ chức HNCC, cá nhân, tổ chức có liên quan nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ CCV.
  • Người muốn bổ nhiệm CCV phải được đào tạo nghề công chứng (bỏ quy định miễn đào tạo).
  • Thời gian tập sự hành nghề công chứng là 12 tháng đối với tất cả các đối tượng.
  • Quy định độ tuổi hành nghề của công chứng viên là đến 70 tuổi.

Về tổ chức HNCC, dự thảo Luật quy định Giám đốc Sở Tư pháp bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức Trưởng Phòng công chứng thay vì Chủ tịch UBND tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương như hiện nay. Sở Tư pháp cũng sẽ là cơ quan tiếp nhận hồ sơ đề nghị thành lập Văn phòng công chứng (VPCC) thay vì UBND cấp tỉnh.

Ủy ban Pháp luật: Đẩy mạnh công chứng điện tử

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội Hoàng Thanh Tùng đã trình bày Báo cáo thẩm tra dự án Luật Công chứng (sửa đổi). Ủy ban Pháp luật tán thành việc sửa đổi toàn diện Luật Công chứng và đề nghị tiếp tục rà soát để luật hóa tối đa các nội dung đang được quy định tại các văn bản dưới luật. Đồng thời, cần đánh giá đầy đủ tác động của các thủ tục hành chính trong dự thảo Luật để cắt giảm, đơn giản hóa các TTHC không cần thiết.

Báo cáo thẩm tra cũng nêu một số vấn đề lớn còn ý kiến khác nhau như công chứng bản dịch, mô hình tổ chức của Văn phòng Công chứng, công chứng điện tử. Đặc biệt, dự thảo Luật quy định Văn phòng công chứng được tổ chức và hoạt động theo loại hình công ty hợp danh.